ฮัลโหลเพื่อน ๆ ชาวสร้างสรรค์ โดยเฉพาะน้อง ๆ ว่าที่ผู้กำกับ ช่างภาพ หรือมือตัดต่อสายเลือดใหม่ทุกคน! เคยเป็นกันไหม? เวลาเข้ากองถ่ายครั้งแรก หรือฟังพี่ ๆ ในวงการคุยกัน แล้วรู้สึกเหมือนเขาพูดภาษาต่างดาว “บอร์ดอยู่ไหน?” “เบรกดาวน์ทำยัง” “ไปบล็อกช็อตกัน” จนเราได้แต่ยืนยิ้มแห้ง ๆ เพราะตามไม่ทัน
วันนี้เราจะพาทุกคนไปส่องโพยจาก SPU (มหาวิทยาลัยศรีปทุม) ที่มัดรวมคำศัพท์เทคนิคในกองถ่ายแบบเน้น ๆ มาให้แล้ว บอกเลยว่ารู้ไว้มีชัยไปกว่าครึ่ง ดูโปรขึ้น 300% แถมยังช่วยให้ทำงานร่วมกับคนอื่นได้แบบสมูทสุด ๆ จะมีคำว่าอะไรบ้าง ตามไปจดกันเลยจ้า!
1. BREAKDOWN (เบรกดาวน์) : คัมภีร์เทวดาของคนทำกอง
คำนี้ไม่ได้แปลว่ารถเสียนะจ๊ะ! แต่ Breakdown คือเอกสารที่ลงรายละเอียดทุกเม็ดเกี่ยวกับการถ่ายทำในแต่ละวัน มันคือการเอาบท (Script) มาย่อยสลายให้เห็นว่าฉากนี้ต้องใช้อะไรบ้าง ตั้งแต่คิวการถ่ายทำ อุปกรณ์ประกอบฉาก (Props) ไปจนถึงเสื้อผ้าหน้าผมของนักแสดง
- ทำไมต้องมี? : เพราะถ้าไม่มี Breakdown ทุกคนในกองจะเคว้งคว้างมาก มันคือสิ่งที่ช่วยบอกว่าเราต้องเตรียมอะไรบ้าง เพื่อให้การถ่ายทำไม่สะดุดครับ
2. BLOCKSHOT (บล็อกช็อต) : วางแผนเป๊ะ งานเดินไว
ก่อนจะกด Record สิ่งที่ต้องทำคือการ Blockshot ครับ มันคือการลงพื้นที่จริงเพื่อหาจุดวางกล้อง (Camera Position) การจัดแสงที่เหมาะสม และการเคลื่อนที่ของนักแสดง
- ความสำคัญ : การบล็อกช็อตมักจะทำหลังจากที่เราไป Scout Location มาแล้ว เพื่อให้มั่นใจว่าในวันถ่ายจริง เราจะได้ภาพและสีสันที่ตรงตามที่ผู้กำกับต้องการแบบเป๊ะ ๆ ไม่ต้องเสียเวลามาลองผิดลองถูกหน้างาน
3. SCOUT LOCATION : การออกตามหา “สถานที่” ในฝัน
นี่คือด่านแรก ๆ ของการเตรียมงานเลยครับ หน้าที่หลักคือการไปสำรวจพื้นที่ถ่ายทำจริง เพื่อดูว่าที่นั่นตอบโจทย์ “ภาพในหัว” ของผู้กำกับหรือเปล่า
- ต้องทำอะไรบ้าง? : นอกจากจะไปดูความสวยงามแล้ว ยังต้องเขียนแผนที่ของสถานที่นั้น ๆ ให้คนในทีมเข้าใจด้วยว่าทางเข้าอยู่ไหน ไฟเสียบตรงไหนได้บ้าง เพื่อความสะดวกในการขนอุปกรณ์ครับ
4. PROJECT MANAGER (PM) : ยืนหนึ่งเรื่องการจัดการ
ถ้ากองถ่ายคือสนามรบ PM ก็คือแม่ทัพที่คอยดูแลความเรียบร้อยทั้งหมด หน้าที่ของเขาคือการควบคุมทุกอย่างในกองถ่ายให้ดำเนินไปอย่างราบรื่นและทันเวลา
- สายโหดแต่ใจดี : PM ต้องบริหารทั้งคน ทั้งเวลา และงบประมาณ ใครมีปัญหาอะไรในกอง มักจะวิ่งไปหา PM เป็นคนแรกเสมอ เพราะเขาคือหัวใจสำคัญที่ทำให้โปรเจกต์สำเร็จตามกำหนดครับ
5. DOUBLE HEAD : ขั้นตอนลุ้นระทึกของสายตัดต่อ
คำนี้คนนอกอาจจะไม่ค่อยคุ้น แต่ชาว Post-Production รู้ซึ้งดี! Double Head คือขั้นตอนการตัดต่อที่คนตัดต่อต้องมานั่งคุยกับเอเจนซี่หรือลูกค้าแบบตัวต่อตัว (หรือคุยพร้อมกันหลายฝ่าย) เพื่อตรวจงานและแก้ไขในรายละเอียด
- เป้าหมาย : เพื่อสร้างความเข้าใจที่ตรงกันระหว่างคนทำงานกับคนสั่งงาน และช่วยให้งานเสร็จรวดเร็วขึ้น ไม่ต้องแก้ไปแก้มาหลายรอบให้เสียเวลาครับ
💡 ทริคเรียนรู้ไว สไตล์เด็กฟิล์มยุคใหม่
- อย่ากลัวที่จะถาม : ถ้าเข้ากองแล้วเจอศัพท์แปลก ๆ ให้ถามพี่ ๆ เลยครับ การถามดีกว่าการทำผิดจนเสียคิวถ่ายนะ
- สังเกตการทำงาน : ลองดูว่าเวลาเขา “เช็กบอร์ด” หรือ “ตีสเลท” เขาทำกันยังไง การสังเกตจะช่วยให้เราจำศัพท์และขั้นตอนได้แม่นกว่าการอ่านในตำรา
- ฝึกใช้ให้ชิน : เวลาทำงานกลุ่มกับเพื่อน ลองเอาศัพท์เหล่านี้ไปใช้ดูครับ นอกจากจะดูเท่แล้ว ยังช่วยฝึกความเป็นมืออาชีพให้เราด้วย
สรุปสั้น ๆ : การเป็น #DEKFILM ที่ดี ไม่ใช่แค่ถ่ายภาพสวยหรือตัดต่อเก่งเท่านั้น แต่การสื่อสารด้วยภาษาเดียวกันในกองถ่ายคือหัวใจสำคัญที่จะช่วยให้งานออกมาปัง!